Dit artikel is geschreven door Antoine op den Drink. Antoine is een MBA graduate van UMIO | Maastricht University en MaastrichtMBA. Hij is Business Unit Directeur van Fagro, Team Eiffel. Fagro heeft expertise op het gebied van Business, Financial en Project Control, Data, AI & Analytics, Sustainability, en Governance Risicobeheersing. Fagro biedt haar dienstverlening aan in de volgende sectoren: overheid, zorg, woningcorporaties, industrie, tech, energie, financiële dienstverlening en retail. Met als motto ‘Improving your Performance’ investeert Fagro structureel in de ontwikkeling van hun professionals. Elke professional doorloopt een persoonlijk groeipad, ondersteund met vaktechnisch onderwijs en coaching. Zo bouwt Fagro aan professionals die het verschil blijven maken.
De tijd waarin organisaties konden bouwen op stabiliteit lijkt steeds verder achter ons te liggen. ‘Vaste zekerheden’ zijn minder vanzelfsprekend geworden. De wereld verandert sneller, markten bewegen continu en ook binnen het financiële vakgebied volgen ontwikkelingen elkaar in hoog tempo op.
Denk daarbij aan snelle digitalisering, toenemende druk op de arbeidsmarkt, een steeds grotere behoefte aan informatie in realtime en veranderende werkvormen zoals hybride werken. Dat roept een interessante vraag op: zijn de ‘traditionele skills’ van de controller nog voldoende? En misschien nog relevanter: is AI voor controllers vooral een bedreiging, of juist een kans?
Verandering is geen project meer, maar de standaard
Wat in ieder geval duidelijk is: organisaties krijgen niet meer te maken met één verandering tegelijk. Verandering komt tegenwoordig in golven – vaak op meerdere fronten tegelijk: technologie, processen, wetgeving, personeel, cultuur.
Dat vraagt om flexibiliteit, aanpassingsvermogen en vooral: mensen die overzicht houden en richting geven.
Financials staan veelal bekend als betrouwbaar, analytisch en behoudend. En juist dat is jarenlang een enorme kracht geweest. Maar steeds vaker verwachten organisaties iets anders: niet alleen financiële expertise, maar ook een actieve bijdrage aan verandering.
Stel dat morgen alles automatisch beschikbaar is …
Een gedachte-experiment dat steeds relevanter wordt:
‘Stel dat morgen alle informatie beschikbaar is om te informeren, rapporteren en adviseren … wat is dan nog de rol van de controller?’
Het is een hypothetische vraag, maar wel één die raakt aan de kern. Als systemen en AI steeds meer rapportages automatisch genereren, dan verschuift de toegevoegde waarde van de controller. De rol draait dan niet langer primair om het produceren van cijfers, maar om het vertalen, verbinden en begeleiden.
Van financiële expert naar changemanager
De controller van vandaag wordt steeds meer een professional die niet alleen financieel inzicht brengt, maar ook helpt om de organisatie toekomstbestendig te maken. Dat vraagt om een andere manier van denken.
Naast technische kennis worden sociale vaardigheden en veranderkundige competenties steeds belangrijker. De controller ontwikkelt zich daarmee van financiële expert naar changemanager.
En dat is logisch: de controller is vaak een van de weinige mensen in de organisatie die het totaalplaatje kan overzien. Niet vanuit één afdeling, maar vanuit het brede perspectief van processen, prestaties, risico’s en middelen. Vanuit die positie kan de controller onafhankelijk informeren, rapporteren én richting geven aan de verandering die nodig is.
Technologie maakt het werk niet eenvoudiger, maar complexer
Organisaties vertrouwen steeds meer op digitale oplossingen: Business Intelligence, Data Analytics, ERP-systemen en AI-toepassingen. Dat biedt enorme kansen, maar brengt ook uitdagingen met zich mee. Hoe meer systemen er zijn, hoe groter de behoefte aan mensen die:
- de samenhang zien,
- verbanden kunnen leggen,
- hoofd- en bijzaken scheiden,
- en realistische prioriteiten stellen.
Daarnaast worden organisaties groter en complexer, terwijl de werkdruk stijgt. De verwachting is vaak dat medewerkers nieuwe systemen ‘gewoon’ snel begrijpen en toepassen. In de praktijk leidt dat juist tot versnippering, miscommunicatie en weerstand.
De controller als verbindende factor
Juist in die complexiteit ontstaat ruimte voor een nieuwe rol: de controller als degene die structuur aanbrengt in verandering.
Niet als iemand met een toverstokje, want verandering blijft lastig. Maar wel als iemand met de juiste vaardigheden om verandering te begeleiden: analytisch sterk, kritisch, onafhankelijk en in staat om het gesprek te voeren op alle niveaus binnen de organisatie.
De controller wordt daarmee steeds vaker degene die zich niet alleen afvraagt of dit financieel klopt, maar die ook vraagt:
- ‘Wat betekent dit voor onze processen?’
- ‘Is dit uitvoerbaar?’
- ‘Wat vraagt dit van mensen?’
- ‘Welke keuzes moeten we nu maken?’
De toekomst vraagt om een andere controller
De conclusie is helder: de controller van morgen is niet alleen een bewaker van cijfers, maar een aanjager van ontwikkeling.
In een wereld waarin verandering de norm is, hebben organisaties professionals nodig die het overzicht bewaren en tegelijkertijd kunnen meebewegen. De controller is bij uitstek geschikt om die rol te pakken – mits hij of zij investeert in nieuwe competenties zoals communicatie, beïnvloeding en verandermanagement.
De controller als changemanager is dus geen trend, maar een logische stap in de evolutie van het vak. En misschien is AI daarin niet de vijand, maar juist de katalysator.
